Αγαπάω, αγαπάμε (κάποιοι-ες) τη λογοτεχνία και το είδος εσωτερικής ελευθερίας που κομίζει σε έναν κόσμο με χίλιες δυο εξαρτήσεις, πλάνα θανάτου, πρακτικές εκβαρβαρισμού. Υπάρχουν όμως στιγμές όπου το ηθικοπολιτικό έχει σαφή προτεραιότητα σε σχέση με το αισθητικό και την ευπρέπειά του. Ο πόλεμος, ο τρόμος, η μαζική καταστροφή ενός τόπου είναι το φεγγάρι. Οι τρόποι με τους οποίους το δείχνουμε και το φωνάζουμε είναι το ‘δάχτυλο’. Έχει μια σημασία η μέθοδος και ο τρόπος. Μπορεί να σκεφτεί κανείς εναλλακτικούς τρόπους, να κάνει και διαφορετικές, ενδεχομένως, σκέψεις, να αποφύγει κάποιες εκφράσεις. Δεν είναι όμως εκεί το θέμα. Ούτε στις μονομέρειες που μπορεί να έχει κάποιος που αντιδρά για τη Γάζα και όχι για άλλα. Όλοι-ες έχουμε ζώνες σιωπών και σχετικής «απόστασης» από τη μια ή άλλη σύγκρουση, καταστροφή, τραγωδία (γιατί όχι Γάζα ή Ουκρανία κι όχι Σουδάν, όχι Κονγκό κ.λπ.;)
Όταν μιλάμε για κρατικά κατευθυνόμενα μαζικά εγκλήματα και για την ερήμωση ενός τόπου, την συντριβή και την ερείπωσή του, όταν έρχεται καταπάνω μας κάτι τόσο ακραίο, η αναστάτωση μιας λογοτεχνικής παρουσίασης είναι κάτι ελάχιστο. Γιατί η λογοτεχνία και η τέχνη δεν είναι το απόλυτο και ο κοινωνικός πολιτισμός, εκτός από εκδηλώσεις, είναι και κάποια απόκριση στον πόνο των άλλων και μαζί η αίσθηση του επείγοντος. Το πρόβλημα, το γεγονός είναι το μείζον. Ο θάνατος των παιδιών, η συντριβή της χώρας. Το ύφος μιας διαμαρτυρίας είναι τριτεύον. Και βέβαια »υπό την αιγίδα» αυτού που προκαλεί πόνο και θάνατο είναι κομμάτι δύσκολο να υπερασπιστείς την υπόθεση της ανεξάρτητης λογοτεχνίας.
Νικόλας Σεβαστάκης 